Creatiespiraal en Minste Weerstand

Mijn blogpost “Liever FUZZY dan SMART” van een paar dagen gelden leidde tot een twitterdiscussie met Greald Henstra. Greald is van mening dat FUZZY en SMART bij elkaar horen en elkaar opvolgen. Hij vindt SMART vooral passen bij de onderkant van de creatiespiraal van Marinus Knoope.

Ik ben het niet helemaal met Greald eens, vandaar deze blogpost. Maar eerst nog even een korte toelichting op FUZZY en SMART:

FUZZY SMART
F: Fun of Feestje
Je hebt er lol in
S: Specifiek
Waarneembaar en gekwantificeerd
U: Uitdagend
Spannend, op het randje van het haalbare
M: Meetbaar
Methode om de voortgang te bepalen
Z: Zuiver
Geeft weer wat je echt wilt
A: Acceptabel
Er is draagvlak
Z: Zinnelijk
Geeft een prettig, opwindend gevoel
R: Realistisch
Uitvoerbaar met aanvaardbare inspanning
Y: Yes
Roept enthousiasme op
T: Tijdgebonden
Een duidelijke start- en einddatum

Op zich is er niks mis met SMART werken. SMART is ooit geïntroduceerd door engineers/ constructeurs, zodat hun management ze niet langer het bos in kon sturen. Zeker voor korte-termijndoelen is SMART prima bruikbaar. Echter, bij lange-termijndoelen is dat niet altijd mogelijk. Wie het onbekende wil verkennen kan niet specifiek zijn. Meetbare resultaten leiden tot calculerend gedrag. Acceptabele doelen zijn niet confronterend. Realistische doelen zijn niet ambitieus. Tijdgebonden doelen hebben een beperkte houdbaarheid.

Je droom realiseren is een typisch lange-termijndoel is, ook via de Weg van de Minste Weerstand. Daarom vind ik dat daarbij beter de FUZZY benadering kunt hanteren. Ook in de creatiespiraal.

De creatiespiraal bestaat uit 12 stappen: wensen, verbeelden, geloven, uiten/netwerken, plannen, beslissen, handelen, volharden, ontvangen, waarderen, ontspannen. Daarbij is een bovenkant en een onderkant te onderscheiden. De bovenkant speelt zich vooral af in de wereld van woorden, beelden en dromen. De onderkant gaat over de realiteit, zegt Marinus Knoope.

Plannen, beslissen, handelen en volharden zitten in de onderkant. Op het eerste gezicht lijkt SMART een prima benadering voor deze vier stappen, maar FUZZY heeft de volgende voordelen:

  • FUZZY plannen zijn flexibel, SMART plannen zijn star. Althans, dat is mijn ervaring als projectleider. Elk projectplan is SMART, maar ik ken uit mijn ervaring geen enkel SMART plan dat ook zo uitgevoerd kon worden als bedacht.
  • Bij FUZZY beslissen ga je vooral af op je gevoel, SMART beslissingen zijn gebaseerd op verstand. Je gevoel is uitermate geschikt om beslissingen te nemen als het gaat om het realiseren van je dromen. Je verstand heb je daarbij alleen nog nodig om die beslissingen ook te begrijpen. Datzelfde geldt voor FUZZY handelen versus SMART handelen.
  • FUZZY volharden is een beetje een contradictio in terminis. Als je er lol in hebt en het je een opwindend gevoel geeft, is er eigenlijk helemaal geen sprake meer van volharden. Dan levert gewoon lekker doorgaan op de Weg van de Minste Weerstand je zóveel energie op dat je niet eens in de gaten hebt dat er iets te overwinnen is. Helemaal in tegenstelling tot SMART volharden.
Advertenties

Geplaatst op 4 augustus 2011, in Dromen, Inspiratie, Weg van de Minste Weerstand. Markeer de permalink als favoriet. 1 reactie.

  1. SMART gaat over het (beoogde) resultaat van een opdracht of project,
    FUZZY meer over hoe dat te bewerkstelligen:

    Zorg ervoor dat het project feestelijk, uitdagend, zuiver en zinnelijk is en, yes, blijf er positief over.
    Het simpele feit dat FUZZY bedacht is duidt erop dat het niet van zich zelf spreekt. En inderdaad, als t anders is gaat een project of opdracht ‘op werk lijken’. FUZZY is dus bedacht om de moed er in te houden (dus juist wel om te volharden 😛 ).

    “De criteria in SMART zijn zelf doelstellingen voor het programma van eisen voor een project of een opdracht”, volgens http://nl.wikipedia.org/wiki/SMART-principe en is daarmee bedoeld om “managers te dwingen gerichte opdrachten te geven”.

    Die opdrachten komen tot stand in de ‘bovenste helft van de creatiespiraal’.
    Dat zijn de fasen van inspiratie; laat die vooral FUZZY verlopen. SMART is daarin contraproductief, zelfs tot ‘een uur of 5: plannen’ wanneer de opdracht uiteindelijk geformuleerd wordt.

    De ‘onderste helft van de creatiespiraal’ zijn de fasen (van transpiratie) waar dromen en ideeën de harde werkelijkheid tegenkomen. Vage, veranderlijke formuleringen werken dan zeer frustrerend.

    Die dragen dan niet bij aan de ‘feest’-vreugde;
    ‘uitdagingen’ zijn op zich ok maar die biedt de werkelijkheid al plenty;
    ‘zuiver’ formuleren? Ja natuurlijk, namelijk SMART;
    met ‘zinnige’ -op gevoel gebaseerde- oordelen stuur je de ontwerper het bos in, geef die asjeblieft objectieve -of op zn minst objectiveerbare- criteria;
    en dan nog aankomen met ‘yes’?

    FUZZY is dan niet op de juiste plaats, althans niet als enige richtlijn.

    Er is dus een tijd voor FUZZY en een tijd voor SMART.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: